Παρασκευή, 9 Σεπτεμβρίου 2011

Περί θερινών αναγνωσμάτων και άλλων τινών

Κάθε φθινόπωρο, μόλις ξαναρχίζει το μποτιλιάρισμα στους δρόμους των μεγαλουπόλεων και αδειάζουν τα νησιά, δημοσιεύονται τα κείμενα για τις θερινές αναγνωστικές προτιμήσεις των Ελλήνων. Οι καλοκαιρινές διακοπές ως συνώνυμο του ελεύθερου χρόνου και της ξεκούρασης, είναι η κατεξοχήν περίοδος του έτους που ταυτίζεται με το διάβασμα. Δεν μοιάζει άλλωστε τυχαίο ότι είναι η εποχή που οι βιβλιοφάγοι του ενός βιβλίου κατ’ έτος (υποκατηγορία του 8% των Ελλήνων αναγνωστών) ξεκοκαλίζουν το μοναδικό ανάγνωσμα που τους αναλογεί.


Τα τελευταία χρόνια επιστρέφοντας από τις διακοπές μας κλαιγόμασταν για την πτώση της αναγνωσιμότητας και το γεγονός ότι η πλειοψηφία των happy few που κουβαλούσαν ένα βιβλίο μαζί με την πετσέτα και τις ρακέτες στην παραλία, διάβαζε συγκεκριμένου τύπου εξαιρετικά ευπώλητα ρομάντζα με χαρακτηριστικής αισθητικής εξώφυλλα, τα οποία εκδίδουν συγκεκριμένοι εκδοτικοί οίκοι. Ακολουθώντας την ευρέως πεπατημένη θα μπορούσε εύκολα κανείς να δημοσιεύσει αυτούσιο ένα από τα σχετικά φθινοπωρινά κείμενα των περασμένων ετών. Ωστόσο η αναγνωστική συμπεριφορά των Ελλήνων στις παραλίες είναι μάλλον δηλωτική της σταδιακής αλλαγής της αντίληψης των διακοπών.

Εχω την αίσθηση ότι παίρνουμε πλέον τον όρο «ελεύθερος χρόνος» κατά γράμμα, αντιδιαστέλλοντάς τον στον χρόνο της αναπόδραστης δουλείας με την οποία ταυτίζεται στην απ απαυδισμένη συνείδησή μας η δουλειά, και ζούμε ως Ελληνες τις διακοπές μας σαν ένα δοκιμαστικό (με την τηλεοπτική, διαφημιστική έννοια) ενός ονειρώδους βίου όπου δεν θα εργαζόμαστε και θα ζούμε ως κροίσοι. Ιδιαίτερα τώρα με την κρίση που ο εργαζόμενος αισθάνεται ότι εργάζεται για να πληρώνει φόρους. Ισως γι’ αυτό και ο Ελληνας ξεσαλώνει στις διακοπές του και φέρεται λες και τα πάντα (του) επιτρέπονται. Λες και είναι μόνος ή ο μόνος στον οποίο όλοι οι υπόλοιποι χρωστάνε. Και αν δεν διαβάζει πια ούτε τα καλοκαίρια είναι γιατί η εμπειρία του σχολείου και του πανεπιστημίου - εμπειρία που δεν φαίνεται πως πρόκειται να αλλάξει, όχι στο εγγύς, αλλά ούτε στο απώτερο μέλλον - του έχει διδάξει ότι το διάβασμα είναι κούραση.

4 σχόλια:

Μύρων Κατσούνας είπε...

Αγαπητέ Λοξία, καό φθινόπωρο. Και συμφωνώ και διαφωνώ με όσα λες. Πράγματι, στην Ελλάδα της αστακομακαρονάδας, όπως θα έλεγε κι ο Φαληρεύς, ο αγανακτισμένος Ελλην ακινητεί και πέφτει αυθωρεί από τη χειμερία νάρκη στη θερινή ραστώνη. Που καιρός αλλά και που τόπος για διάβασμα;(Συλλήβδην ο θερινός δημόσιος χώρος είναι κεκαλυμμένος από παντοδαπές ηχητικές πηγές...)
Βέβαια,το ξέρεις καλά πως ο δρόμος της γενίκευσης είναι επικίνδυνα ναρκοθετημένος.
Από την άλλη, δεν θα πρέπει να νομισθεί ότι διαβάζει κανείς όπως πίνει νερό ή περπατά. Το διάβασμα δεν είναι κούραση,αλλά παιδεύει..

Astradene είπε...

Είναι αληθινά όσα γράφεις, το σημαντικό είναι να ποτίζουμε το πνεύμα, ακόμα και με ένα τραγούδι. Αυτό στους πολλούς είναι κάπως βαρετό, γιατί δεν έμαθαν να αντλούν από εκεί συγκινήσεις.

ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΧΩΡΙΣ ΙΔΙΟΤΗΤΕΣ είπε...

Αγαπητέ τουπίκλην λοξίας(άκου όνομα!!!!!!)
Οι διακοπές είναι για να ξεσαλώνουμε. Και ξεσαλώνουμε γιατί βρίσκουμε ελεύθερο χρόνο.
Προπαντός, όμως, όχι διάβασμα στις διακοπές!
Το διάβασμα είναι κούραση, δεν είναι διασκέδαση, ούτε ανάπαυση.
Καλή σας μέρα

τουπίκλην λοξίας είπε...

Φίλτατε Μύρωνα οι συνθήκες που προσφέρει αφειδώλευτα το καλοκαίρι είναι ιδανικές, νομίζω, για κάθε διάβασμα. Καλοκαίρι δεν είναι μόνο παραλία. Άνθρωπε χωρίς ιδιότητες επίτρεψε σε κάποιους να διατηρούν άλλες ιδιότητες. Να αντιλαμβάνονται το διάβασμα ως τη μεγαλύτερη ανάπαυση - της ψυχής.